Accountancy KMO Tax

Geef je familiebedrijf sterker door – nieuwe spelregels voor het Vlaamse gunstregime

Foto auteur HubSpot (3)
Geschreven door Wladimir Vanderbauwede

De overdracht van een familiebedrijf in Vlaanderen is onderworpen aan een gunstregime. Wie op heden de aandelen van een familiale vennootschap schenkt en aan de voorwaarden voldoet, kan genieten van 0% schenkbelasting. Als een overdracht pas bij overlijden gebeurt, geldt er een verlaagd tarief in de erfbelasting.

Dit gunstregime zal vanaf 1 januari 2026 bepaalde wijzigingen ondergaan.

Waar ging het tot nu toe om (regels tot 31/12/2025)?

In essentie draait het huidige regime om een combinatie van “familiaal”, “ondernemend” en “volhouden”.

Familiaal karakter en activiteit: het moet gaan om een vennootschap die een reële economische activiteit als doel heeft en die activiteit ook effectief uitoefent (handel, nijverheid, ambacht, landbouw of vrij beroep).

Participatievoorwaarde: doorgaans moet de schenker aandelen in volle eigendom hebben die minstens 50% van de stemrechten vertegenwoordigen (met alternatieven via 30% samen met andere aandeelhouders).

Reële economische activiteit: vennootschappen zonder reële economische activiteit vallen uit het gunstregime; vandaag gebeurt die toets via een (weerlegbaar) kader dat o.a. kijkt naar personeelskosten en het aandeel terreinen/gebouwen.

Continuïteit na schenking: gedurende drie jaar moet men de voorwaarden blijven respecteren (o.a. activiteit behouden, jaarrekening neerleggen, maatschappelijke zetel in de EER behouden en geen uitholling van kapitaal/eigen vermogen via uitkeringen of terugbetalingen).

Waarom dan een hervorming?
Net de discussie rond “reële economische activiteit” lag mee aan de basis van de aangekondigde verstrenging. In de praktijk leidde het geregeld tot spanningen wanneer residentieel (privé)vastgoed in een vennootschap zat.

Wat verandert vanaf 1/1/2026?

Het zwaartepunt van “discussie over activiteit” verschuift naar “duidelijke afbakening van activa”. Residentieel vastgoed en bouwgronden zouden in principe  buiten het gunstregime vallen. Het gaat om vastgoed dat tot bewoning bestemd is of als bewoning wordt gebruikt, inclusief bouwgronden.

Het wordt proportioneel: niet langer alles-of-niets, maar een opsplitsing van de aandelenwaarde. Het deel dat toe te rekenen is aan residentieel vastgoed, zou dan aan de gewone tarieven worden belast, terwijl enkel het resterende deel nog onder het gunstregime kan vallen. Diezelfde logica zou ook spelen via dochtervennootschappen wanneer er in een groepsstructuur participaties van minstens 10% zijn.

Er is een belangrijke uitzondering voor vennootschappen die echt actief zijn in residentieel vastgoed: als een onderneming voldoende omzet (minstens 75%) uit die activiteit haalt en bovendien een tewerkstellingsvoorwaarde haalt (minstens 1 VTE vóór én na de overdracht), kan de uitsluiting (deels) worden vermeden.

Nieuw en cruciaal:
Een verplicht waarderingsverslag door een bedrijfsrevisor of gecertificeerd accountant om de waarde van de aandelen en het “residentiële” deel zorgvuldig te onderbouwen.

Het voorafgaand attest (om voldoende zekerheid te krijgen bij VLABEL) blijft bestaan, maar is nu gebonden aan een strakkere timing.

Wat betekent dit voor jou als ondernemer?

Voor veel familiebedrijven wordt dit geen reden tot paniek, wél een reden tot actie. Duidelijkheid is immers van belang: welk vastgoed zit waar, hoe wordt het gebruikt, hoe zit de groepsstructuur in elkaar, en wat betekent een waarderingsplicht concreet voor timing en dossieropbouw?

Wie vandaag vooruitkijkt, kan van 2026 een opportuniteit maken: een overdracht die niet alleen fiscaal klopt, maar ook rust brengt in de familie en slagkracht geeft aan de volgende generatie.

Heb je nog vragen over dit onderwerp?

Contacteer nu de expert van HLB.

Wladimir Vanderbauwede
Partner & Certified Tax Accountant
Foto auteur HubSpot (3)
Deel dit artikel:

Gerelateerde artikels

Tax Advisory

Meerwaardebelasting op aandelen: leg de waarde van je vennootschap nu vast, ook als verkopen niet aan de orde is

Wie aandelen van een eigen vennootschap aanhoudt, krijgt sinds 1 januari 2026 te maken met een nieuw fiscaal gegeven: de meerwaardebelasting [...]

Tax Advisory

IPT-premie vóór jaareinde: eerst rekenen, dan storten

Voor vennootschappen met een boekjaar dat op 31 december afsluit, is het najaar een goed moment om de individuele pensioentoezegging (IPT) [...]

Tax Multinationals

Belgian Pillar Two Compliance: First Filing Cycle Completed, New Deadlines Ahead

Following several administrative extensions, the first Belgian Pillar Two compliance cycle for financial year 2024 has finally come to an end. [...]

Multinationals Tax

Belgian transfer pricing compliance: year-end deadlines approaching

Following the introduction of stricter Belgian transfer pricing documentation requirements, the extended deadline of 10 November 2026 for filing the updated [...]

Tax Accountancy

Digitale btw rapportering en ViDA: wat Belgische ondernemingen moeten weten over nieuwe Europese en nationale regels.

Stand van zaken op 10 november 2026 De Belgische btw-rapportering kan vanaf 2028 sneller en gedetailleerder worden. Een wetsontwerp dat eind [...]

Accountancy Tax

Btw-vrijstellingsregeling kleine ondernemingen: drempel stijgt geleidelijk

Vanaf 1 januari 2027 wordt de omzetdrempel voor de bijzondere btw-vrijstellingsregeling voor kleine ondernemingen geleidelijk verhoogd. De huidige grens van 25.000 [...]

Artikels laden